Materiały z grupy FB dla maturzystów, nauczycieli i rodziców
Na tej stronie będę publikowała moje materiały zamieszczane na Facebooku w grupie „Egzaminatorka podpowiada”. Zapraszam maturzystki i maturzystów po wiedzę, Proszę o uwagi, pytania i sugestie. Nauczycielki i nauczycieli zachęcam do współpracy i wzajemnej inspiracji. Stwórzmy wspólnie przyjazne miejsce w Internecie.
Słowo dnia to krótkie objaśnienia pojęć, motywów, trudnych albo całkiem zwyczajnych słów.
Słowo dnia – maturalny cykl refleksji i precyzji
W tym przewodniku znajdziesz uporządkowane posty z cyklu „Słowo dnia” – codzienne (lub prawie codzienne) miniopracowania słów ważnych dla maturzystów i nauczycieli języka polskiego.
Każdy wpis zawiera:
– synonimy i antonimy,
– krótką definicję,
– typowe związki wyrazowe,
– przykład użycia (literacki lub użytkowy),
– czasem pytanie do refleksji lub do wykorzystania w klasie.
To nie jest słownik.
To miejsce, w którym zatrzymujemy się na chwilę przy jednym słowie.
Po to, by lepiej widzieć, precyzyjniej pisać, uważniej czytać.
Zachęcam do:
✔️ korzystania z materiałów podczas lekcji,
✔️ dzielenia się własnymi przykładami w komentarzach,
✔️ proponowania kolejnych słów do opracowania.
Bo jedno dobrze przemyślane słowo – to czasem więcej niż akapit wypracowania.
Ćwiczenia argument przykład
📘 ĆWICZENIA – od argumentu do przykładu i komentarza
🩵 I. Rok 1984 – George Orwell
Problem: Jak totalitaryzm wpływa na wolność myślenia i tożsamość człowieka?
1️⃣ Zadanie 1 – dopasuj przykład
Przeczytaj argument i wybierz spośród trzech przykładów ten, który najtrafniej go ilustruje.
Argument: System totalitarny odbiera człowiekowi zdolność samodzielnego myślenia.
Przykłady:
a) Winston i Julia tworzą prywatny język uczuć i wolności.
b) Winston przyznaje się do win pod wpływem tortur.
c) O’Brien tłumaczy zasadę „2 + 2 = 5”.
✅ Najtrafniejszy przykład: c)
✍️ Uzasadnij wybór (1–2 zdania):
……………………………………………………………………
2️⃣ Zadanie 2 – rozwiń argument przykładem i komentarzem.
Argument: Strach potrafi zniszczyć człowieka bardziej niż przemoc.
Uzupełnij schemat:
Przykład z utworu: …………………………………………………
Komentarz: …………………………………………………………………….
📘 Wskazówka: komentarz powinien pokazać, jak przykład potwierdza sens argumentu.
💜 II. Zbrodnia i kara – Fiodor Dostojewski
Problem: Czy człowiek może sam wyznaczyć granice dobra i zła?
1️⃣ Zadanie 1 – znajdź przykład
Argument: Usprawiedliwienie zbrodni prowadzi do wewnętrznego rozdarcia.
Podaj przykład z powieści i dopisz komentarz:
Przykład: ……………………………………………………………………..
Komentarz: …………………………………………………………………….
2️⃣ Zadanie 2 – wybierz trafniejsze dopasowanie
Które z dwóch zdań lepiej komentuje poniższy argument?
Argument: Poczucie winy może być początkiem przemiany moralnej.
a) Raskolnikow cierpi, bo boi się kary.
b) Raskolnikow zaczyna rozumieć, że nie ma prawa decydować o cudzym życiu.
✅ Trafniejszy komentarz: …………………
✍️ Uzasadnij swój wybór: …………………………………………….
💚 III. Dżuma – Albert Camus
Problem: Co decyduje o człowieczeństwie w sytuacji granicznej?
1️⃣ Zadanie 1 – dokończ zdanie
Argument: Człowieczeństwo wyraża się w solidarności z innymi.
Dokończ zdanie, podając przykład i komentarz:
Przykładem tej postawy jest ……………………………………………, ponieważ …………………………………………………..
2️⃣ Zadanie 2 – rozpoznaj nieadekwatny przykład
Do którego argumentu NIE pasuje postawa Cottarda?
a) Człowiek potrafi odnaleźć sens w walce mimo cierpienia.
b) W obliczu zła ludzie reagują różnie – jedni walczą, inni uciekają.
✅ Odpowiedź: …………………
✍️ Uzasadnij krótko: …………………………………………….
💛 IV. Skąpiec – Molier
Problem: Jak chciwość wpływa na relacje międzyludzkie?
1️⃣ Zadanie 1 – połącz elementy
Połącz argument z najtrafniejszym przykładem.
Argument Przykład
a) Skąpstwo niszczy więzi rodzinne.
1️⃣ Harpagon jest gotów poświęcić szczęście dzieci dla pieniędzy.
b) Chciwość ośmiesza człowieka w oczach innych.
2️⃣ Harpagon przeszukuje własny dom w poszukiwaniu skarbu.
c) Miłość i pieniądze nie mogą być równoważnymi wartościami.
3️⃣ Eliza i Walery ukrywają uczucie przed ojcem.
✅ Prawidłowe połączenie: a–1️⃣, b–2️⃣, c–3️⃣.
2️⃣ Zadanie 2 – napisz komentarz
Wybierz jeden z powyższych argumentów i dodaj 2–3 zdania komentarza, wyjaśniającego, jak przykład potwierdza sens argumentu.
✍️ Podsumowanie / mini-checklista dla ucznia
✅ Czy Twój przykład rzeczywiście potwierdza argument?
✅ Czy nawiązuje do problemu zawartego w temacie?
✅ Czy Twój komentarz wyjaśnia sens przykładu, a nie tylko opisuje zdarzenie?
✅ Czy w jednym akapicie tworzy się logiczny ciąg: argument → przykład → komentarz → wniosek?